„Il Fu Mattia Pascal” powieść dostępna po polsku jako „Świętej pamięci Mattia Pascal” (tłum.Stanisław Kasprzysiak, wyd.Państwowy Instytut Wydawniczy,1983) to światowy klasyk autorstwa noblisty Luigiego Pirandella. Zdając sobie sprawę z poczytności tego rodzaju dzieł w kilku słowach pragnę przybliżyć Wam dlaczego książka ta stała się tak popularna i przyniosła światową sławę sycylijskiemu pisarzowi oraz przede wszystkim dlaczego mimo upływu lat może się okazać zaskakująco bliska współczesnemu czytelnikowi.
„Il fu Mattia Pascal” jest opowieścią o kryzysie tożsamości człowieka, który przytłoczony ciężarem problemów i zobowiązań, niezadowolony ze swojego życia, sfrustrowany odgrywaniem ról jakie narzuca mu system, kierowany pragnieniem ucieczki od pełnej rozczarowania i bólu rzeczywistości korzysta z okazji rozpoczęcia wszystkiego na nowo, którą oferuje mu niespodziewane zrządzenie losu
Jego próby zerwania z przeszłością i stworzenia nowej tożsamości kończą się porażką – nie da się uciec od odpowiedzialności, od konsekwencji za popełnione błędy, nie da się uciec od tego kim jesteśmy i przede wszystkim nie da się żyć pełnią życia bez głębokich i szczerych relacji z innym ludźmi. Poniżej tłumaczenie krótkiego cytatu pochodzącego z powieści, który odzwierciedla błyskotliwość i aktualność myśli Pirandella:
“La vita è tutta una bestialità, e allora dica un po’ lei che cosa significa il non averne commessa nessuna: significa per lo meno non aver vissuto.” Luigi Pirandello – Il Fu Mattia Pascal
„Całe życie jest głupstwem a więc proszę powiedzieć co znaczy nie popełnić żadnego – znaczy co najmniej tyle, co nie żyć.”
Tłum. z 🇮🇹 na 🇵🇱 Prima Classe